Każdy pamięta zeszyt ćwiczeń A4 ze szkoły. W biurze kolega może szukać koperty B3. Albo do skrzynki pocztowej ląduje ulotka DINlong. Ale chociaż te terminy są znane każdemu w branży poligraficznej, nazwy formatów papieru są dla wielu laików zbiorem liter i cyfr. Dlatego przyjrzymy się, jak powstały i co oznaczają.
Przez stulecia istniały różne nazwy dla pewnych formatów papieru i powtarzane były próby ich standaryzacji. W 1922 roku niemiecki inżynier dr Walter Porstmann opracował system formatu DIN (Deutsches Institut für Normung), który później stał się międzynarodową normą ISO 216 stosowaną do dziś. Między innymi zdefiniował format A. Przy stosunku 1:√2 pozwala on na proporcjonalne podzielenie arkuszy na pół bez zmiany współczynnika kształtu.
Punktem wyjścia dla całej serii jest format A0 o powierzchni dokładnie jednego metra kwadratowego (841 x 1189 mm). Każdy dodatkowy format zmniejsza powierzchnię o połowę. Tak więc 2 arkusze A1 tworzą jeden arkusz A0 i tak dalej aż do A8, a czasem nawet A10. Ten system najlepiej wykorzystuje przestrzeń i upraszcza produkcję, ponieważ papier można wydajnie układać na arkuszach i skalować do różnych zastosowań. Do dziś te standardowe formaty ułatwiają wymianę i przetwarzanie wydrukowanych produktów.
Formaty A i B są najważniejsze | Oprócz formatu A istnieje również format B, który rozszerza zakres dostępnych w branży poligraficznej rozmiarów papieru. Formaty B są większe niż formaty A i są często używane do książek, plakatów lub większych produktów drukowanych, gdzie wymagana jest dodatkowa przestrzeń. Formaty B to nieprzycięte rozmiary arkuszy drukowanych i dlatego nadają się jako opakowania dla odpowiadających im formatów DIN A – foldery, teczki i koperty są zatem produkowane w formacie DIN B. Na przykład maksymalne wymiary niemieckiej poczty są oparte na formatach B.
Poza normą: C, D, US | Format C nie jest częścią normy ISO, ale jest często używany do kopert, ponieważ jest o kilka milimetrów większy od formatu A, dzięki czemu niektóre arkusze A4 idealnie mieszczą się w kopercie C4. Format D jest obecnie w dużej mierze przestarzały. Czasami można go nadal znaleźć w formie pudełka na DVD.
Inne specjalne formaty są używane do drukowania na zamówienie, takiego jak kartki okolicznościowe i ulotki. Istnieją również formaty US letter (8,5 x 11 cali) i legal (8,5 x 14 cali), które są używane w Ameryce Północnej do dokumentów biurowych i prawnych. Odbiegają one od standardu ISO i nie odpowiadają formatom A i B.
Optymalizacja kosztów poprzez skoordynowane formaty | Wybór odpowiedniego formatu papieru jest kluczowym aspektem produkcji druku – zarówno dla optymalizacji kosztów, jak i dla płynnego procesu produkcji. Standaryzowane formaty papieru zapewniają przejrzystą strukturę dla branży poligraficznej i mogą być łatwo dystrybuowane na różnych prasach i arkuszach.
Te formaty są przeznaczone do większości zastosowań biurowych i komercyjnych i mogą być wydajnie przetwarzane na standardowych prasach. Standardowe rozmiary umożliwiają łatwą skalowalność i oszczędzają koszty poprzez redukcję odpadów z przycinania, które są minimalizowane dzięki optymalnemu wykorzystaniu arkuszy.
Na przykład arkusz B1 (70 x 100 cm) może pomieścić osiem stron A4 lub 16 stron A5, dzięki czemu można wydajnie drukować wiele aplikacji, od kart do gry po artykuły piśmiennicze i zeszyty ćwiczeń. Arkusze B1 i B2 są łatwe w obsłudze i pozwalają na dobre wykorzystanie materiału nawet w przypadku większych wydruków, takich jak plakaty lub opakowania.
Rozmiary Ameryki Północnej stanowią wyzwanie | Praca z północnoamerykańskim systemem niemetrycznym może być wyzwaniem w projektach międzynarodowych, ponieważ te formaty amerykańskie często wymagają dostosowań do arkuszy standardowych ISO w celu optymalizacji układu i spadu. Nie jest to najmniej istotny problem kosztowy, ponieważ prowadzi do zwiększonego zużycia papieru. Można to częściowo zrekompensować poprzez staranne planowanie wykorzystania arkuszy i wybór właściwego formatu arkusza, jeśli maszyna obsługuje format B2 o dużym rozmiarze z B2+, dzięki czemu optymalne wykorzystanie jest możliwe również w przypadku formatów amerykańskich.
Ekonomia i optymalizacja | Wybór odpowiedniego formatu papieru umożliwia ekonomiczną produkcję i maksymalną elastyczność. Dzięki optymalizacji kombinacji wyboru formatu, rozmiaru arkusza i przycinania drukarnie mogą obniżyć koszty produkcji i straty przycinania — ważny krok w kierunku większej wydajności.
Opracowano na podstawie materiałów: Drupa
